Patrouilles, drones en checkpoints: Brunssum als militair oefenterrein

Begin mei liepen twee dagen lang gewapende militairen door Brunssum. Het waren reservisten van het 30 Infanteriebataljon, gelegerd in Brunssum. Een redacteur en fotograaf van Typisch Brunssum kregen toestemming om ‘mee te lopen’. “De pers? Ook dat hoort bij een realistische oefening.”

“Stop! Niet verder!” Nog voordat we goed en wel bij het kazerneterrein aankomen, worden we aangesproken door twee militairen bij de toegangspoort. We wachten netjes op onze plek terwijl onze gegevens worden gecontroleerd. Met spiegels onder het voertuig controleren de militairen zorgvuldig of er geen explosieven of andere verdachte zaken aanwezig zijn. Alles verloopt serieus, strak en volgens protocol. Pas wanneer alles veilig wordt verklaard, mogen we doorrijden. Het maakt meteen duidelijk: ook al gaat het om een oefening, deze militairen trainen alsof het écht is.

Voor de veiligheid

Op het terrein worden we ontvangen door kapitein Tim, compagniecommandant van Delta Compagnie van 30 Infanteriebataljon. Zijn tijdelijke “kantoor”, zoals hij het zelf lachend noemt, is een grote, zelfvoorzienende commandotruck waarin overleg plaatsvindt en operaties worden aangestuurd. 

Buiten heerst ondertussen volop activiteit. Over het kazerneterrein van de brandweer en in en rond het Emmapark lopen tientallen militairen rond. Sommigen te voet, anderen in voertuigen, de een slaapt op de grond terwijl de ander wacht op de volgende aanwijzing. 

Dat militairen oefenen in een bewoonde omgeving, zijn we in Nederland niet gewend. Oefenen, dat doet Defensie toch altijd op de heide? Niet meer, zegt Tim. “Je moet oefenen in de omgeving waar je uiteindelijk ook inzetbaar moet zijn. Een oefenterrein in een bos ergens ver weg is nuttig, maar de werkelijkheid speelt zich af in de openbare ruimte. Daar leren reservisten hoe ze moeten omgaan met verkeer, burgers, met onverwachte situaties en samenwerking met andere hulpdiensten.”

Nieuwe dreigingen

Inderdaad, bij de oefening rondom het Emmapark zien we vooral reservisten. Dat zijn militairen die hun werk bij Defensie combineren met een gewone baan of studie.

Reservisten zijn een belangrijke aanvulling op het beroepsleger, zegt kapitein Tim. “De situatie in de wereld vraagt om een krijgsmacht die snel kan inspelen op nieuwe dreigingen en ontwikkelingen. Daarom worden reservisten steeds belangrijker. Zij brengen juist kennis en ervaring uit de samenleving mee en vormen zo een flexibele aanvulling op Defensie.”

Reservisten komen uit allerlei hoeken van de samenleving. Tim zelf werkt in het onderwijs. Andere reservisten zijn advocaat, werken in de logistiek of zijn actief in de digitale wereld. Naast die gewone baan of studie zijn ze ook militair. Tim: “Je ziet daardoor veel verschillende mensen samenkomen. Of het nu gaat om bewaking, hulp bij rampen of cyberdefensie: uiteindelijk doe je het samen voor de veiligheid van Nederland.”

Jongensdroom

We verlaten de commandotruck en sluiten aan bij Kelvin. De geboren en getogen Brunssumer werkt inmiddels al vijf jaar als reservist. Naast zijn militaire taken is hij actief als baanbegeleider in het dagelijks leven. Juist die combinatie spreekt hem aan. “Het doet me goed om ook op deze manier iets te kunnen bijdragen aan de samenleving,” vertelt hij. “En het is natuurlijk ook een jongensdroom om dit te kunnen doen,” zegt hij, met een lach op zijn gezicht.

Realistische oefening 

Kelvin noemt ons “de pers”. Iets waar militairen in de praktijk ook mee te maken kunnen krijgen. “Dus ook dat hoort bij een realistische oefening,” vertelt hij. We lopen richting het Emmapark. Daar is op dat moment een oefening aan de gang. Een drone moet onklaar worden gemaakt en verschillende reservisten werken samen om dat voor elkaar te krijgen. De opdrachten worden vooraf vastgelegd, maar hoe, wat en wanneer precies iets gebeurt, weten de reservisten van tevoren niet. Juist dat onverwachte karakter maakt de oefening realistisch.

Ondertussen kijken beroepsmilitairen vanaf een afstandje samen met kapitein Tim hoe de reservisten de situatie aanpakken. Ze observeren de communicatie, samenwerking en keuzes die onderweg worden gemaakt. Na afloop volgt een evaluatie: wat ging goed, waar liep het stroef en welke punten kunnen de volgende keer beter?

Kameraadschap

Het is bijzonder om te zien hoe de reservisten met elkaar samenwerken. Niemand voert de opdrachten alleen uit: alles draait om vertrouwen, elkaar helpen en samen beslissingen nemen onder druk. Reservisten die we spreken vertellen dat juist dát gevoel hen aanspreekt. In hun dagelijkse werk is iedereen vaak op zichzelf aangewezen, terwijl ze als reservist juist de hechte kameraadschap en het echte koempelgevoel terugvinden.

Juist op het terrein van de vroegere Staatsmijn Emma krijgt dat extra betekenis. Waar vroeger diep onder de grond de koempels op elkaar moesten vertrouwen om veilig thuis te komen, zie je diezelfde mentaliteit terug bij de reservisten boven de grond.

Kapitein Tim, niet zonder enige trots: “De mensen die je hier ziet rondlopen, dat zijn de mensen waar ik de poort mee uitdurf, zoals dat heet. En waar ik daadwerkelijk, als het spek begint te stinken, een opdracht mee aan durf te gaan.”

Gezocht: nieuwe collega’s!

30 Infanteriebataljon zoekt in de regio Brunssum nieuwe collega’s. Solliciteren voor functies binnen het bataljon is binnenkort weer mogelijk. Geïnteresseerden kunnen de komende periode meer informatie vinden via werkenbijdefensie.nl.